Không có giống mèo nào hoàn toàn không rụng lông, và cũng không có giống mèo nào hoàn toàn không gây dị ứng. Mèo Sphynx gần như trụi lông nhưng thường vẫn có lông tơ ở mũi, tai, đuôi; Cornish Rex và Devon Rex có bộ lông xoăn ngắn, rụng ít hơn mèo thường. Theo International Cat Care, chất gây dị ứng chính ở mèo là protein Fel d 1 tiết ra từ tuyến bã nhờn ở da và Fel d 4 trong nước bọt, không phải bản thân sợi lông, nên người dị ứng vẫn có thể bị ngứa mũi, hắt hơi với mèo ít lông.
| Giống | Kiểu lông | Mức rụng lông | Lưu ý khi chăm |
|---|---|---|---|
| Sphynx | Gần như trụi, có lông tơ ở mũi, tai, đuôi | Rất ít | Da nhờn, cần tắm định kỳ; dễ lạnh |
| Cornish Rex | Xoăn ngắn, không có lớp lông bảo vệ | Ít (CFA) | Dễ lạnh, dễ cháy nắng; vệ sinh tai thường xuyên |
| Devon Rex | Xoăn thưa, lông bảo vệ rất ít | Ít hơn đa số giống (CFA) | Lông dễ gãy, có thể có mảng mỏng lông |
| Mèo ta lông ngắn | Lông ngắn hai lớp | Trung bình, tăng theo mùa | Chải hằng tuần |
| Mèo lông dài (Ba Tư, Maine Coon) | Dài, dày | Nhiều | Chải hằng ngày để tránh búi lông |
Mèo nào cũng rụng lông
Theo Merck Veterinary Manual, lông mới mọc luôn đi kèm lông cũ rụng; rụng lông mà không có mảng hói là quá trình thay lông tự nhiên.
Hiệp hội mèo thuần chủng CFA (Cat Fanciers' Association) viết về giống Devon Rex rằng mọi con mèo đều rụng lông, Devon chỉ rụng ít hơn đa số giống khác. Vì vậy "mèo không rụng lông" trong thực tế là "mèo rụng ít lông".
Các giống mèo rụng ít lông
Sphynx
Theo CFA, giống Sphynx hiện nay bắt nguồn từ một đột biến tự nhiên năm 1966 ở Toronto, Canada. CFA lưu ý giống này không phải lúc nào cũng trụi hoàn toàn: thường vẫn có lông ngắn ở mũi, tai, đuôi, và mức độ trụi lông có thể thay đổi theo mùa, theo nội tiết.
Không rụng lông nhưng Sphynx có da rất nhờn, cần tắm định kỳ. CFA cũng nêu mèo con Sphynx dễ gặp vấn đề hô hấp do không có lông, và giống này có một số bệnh đặc thù như bệnh cơ tim phì đại, bệnh cơ di truyền, tiêu hoá nhạy cảm, bệnh da, bệnh nha chu. Da mỏng của Sphynx cũng không hợp với trẻ nhỏ chơi mạnh tay.
Cornish Rex
Theo CFA, bộ lông Cornish Rex ngắn, xoăn sóng và hoàn toàn không có lớp lông bảo vệ bên ngoài, nên rất mềm và chỉ rụng ít. Không cần chải thường xuyên, nhưng tai dễ đóng ráy, cần lau thường xuyên hơn. Vì thiếu lớp lông bảo vệ, Cornish Rex dễ bị lạnh khi trời rét và có thể bị cháy nắng.
Devon Rex
CFA mô tả Devon Rex có rất ít lông bảo vệ, lông xoăn thưa, có thể mỏng lông từng vùng. Ria và lông mày xoăn, dễ gãy. Giống này rụng ít hơn đa số giống và có thể được một số người nhạy cảm với mèo chịu được, nhưng CFA cũng nói rõ Devon không phải giống mèo không gây dị ứng.
Mèo không lông có hợp với người dị ứng không
Theo Tổ chức Hen và Dị ứng Hoa Kỳ (AAFA), dị ứng mèo, chó ảnh hưởng khoảng 10% đến 20% dân số thế giới. AAFA giải thích người bị dị ứng thú cưng không dị ứng với lông mà với protein trong vảy da, nước bọt và nước tiểu. Lông chỉ là thứ giữ và mang các protein này đi khắp nhà. AAFA kết luận không tồn tại chó mèo thật sự "không gây dị ứng", dù một số người chịu được giống này hơn giống khác.
International Cat Care giải thích thêm:
- Fel d 1 tiết ra từ tuyến bã nhờn ở da của mọi con mèo; Fel d 4 có trong nước bọt, nước tiểu và phân.
- Mèo liếm lông làm protein bám khắp bộ lông, rồi rơi ra sofa, thảm, quần áo.
- Mọi giống mèo đều tạo chất gây dị ứng, có con nhiều có con ít. Nhiều người phản ứng mạnh hơn với mèo lông dài, lý do chưa rõ.
- Ngay cả mèo gần như không lông như Sphynx vẫn có thể gây dị ứng.
AAFA cho biết chất gây dị ứng từ mèo rất dính, có thể bám trên tường, đồ vải, thảm và còn gây triệu chứng đến 6 tháng sau khi mèo không còn ở trong nhà.
Cách giảm dị ứng nếu vẫn muốn nuôi mèo
Theo iCatCare và AAFA:
- Không cho mèo vào phòng ngủ và phòng trải thảm.
- Ưu tiên sàn gạch, gỗ, thảm nhỏ giặt được; hạn chế gối, đệm vải.
- Hút bụi thường xuyên bằng máy có màng lọc HEPA, lau bề mặt bằng khăn ẩm.
- Rửa tay sau khi vuốt ve, bế mèo.
- Nhờ người không dị ứng dọn khay cát.
- Chải và tắm mèo đều đặn với giống cần tắm như Sphynx.
Người bị hen hoặc dị ứng nặng nên khám bác sĩ dị ứng trước khi nhận nuôi. iCatCare lưu ý chỉ bác sĩ mới chẩn đoán được dị ứng mèo, và với dị ứng nặng, cách duy nhất có thể là không nuôi mèo trong nhà. Nên thử tiếp xúc với đúng con mèo định nhận nuôi vài lần trước khi quyết định.
Giảm lông rụng trong nhà với mèo lông thường
Nếu đã nuôi mèo ta hoặc mèo lông dài, lượng lông bay trong nhà vẫn giảm được nhiều:
- Chải lông đều đặn. Merck khuyên chải lông thường xuyên để lấy bớt lông rụng, vừa giảm lông vương vãi vừa giảm lượng lông mèo nuốt vào khi liếm, từ đó giảm búi lông. Mèo lông dài có nguy cơ búi lông cao hơn.
- Cho ăn đủ chất. Merck nêu thiếu dinh dưỡng, nhất là thiếu đạm, có thể làm lông mọc kém.
- Giặt chăn đệm mèo nằm và dùng máy hút bụi có lọc HEPA.
- Chọn một chỗ nằm cố định có tấm lót giặt được để lông tập trung một chỗ.
AAFA cũng nhắc tới loại thức ăn cho mèo có thành phần trung hoà Fel d 1 trong nước bọt, có thể giúp người dị ứng nhẹ, nhưng người dùng vẫn có thể dị ứng với các protein khác của mèo.
Nếu mèo nhà bạn bỗng "không rụng lông" hoặc lông mọc kém
Có người tìm "mèo không rụng lông" vì thấy mèo nhà có mảng lông mỏng, hói, hoặc lông mọc chậm. Đó là chuyện khác: theo Merck, rụng lông thành mảng hoặc lông không mọc lại là dấu hiệu bệnh da, ký sinh trùng, dị ứng, nội tiết hoặc thiếu dinh dưỡng. Xem bài mèo bị rụng lông nhiều và mèo bị nấm da.
Câu hỏi thường gặp
Giống mèo nào không rụng lông?
Không có giống nào hoàn toàn không rụng. Sphynx gần như trụi lông, Cornish Rex và Devon Rex có lông xoăn ngắn rụng ít. Các giống này vẫn cần chăm da, tai và giữ ấm.
Mèo Sphynx có rụng lông không?
Rất ít. Theo CFA, Sphynx thường vẫn có lông tơ ở mũi, tai, đuôi, và độ trụi thay đổi theo mùa, nội tiết. Da Sphynx nhờn nên cần tắm định kỳ.
Người dị ứng lông mèo nuôi mèo không lông được không?
Có thể đỡ hơn nhưng không chắc. Chất gây dị ứng nằm ở da, nước bọt, nước tiểu của mọi con mèo, kể cả mèo không lông. Nên khám bác sĩ dị ứng và thử tiếp xúc trước khi nhận nuôi.
Mèo ta có rụng lông nhiều không?
Mèo ta lông ngắn rụng ở mức trung bình, nhiều hơn vào lúc giao mùa. Chải lông hằng tuần giúp giảm lông bay trong nhà và giảm búi lông mèo nuốt vào.